EN Traffic accident caused by a person under 18 years of age – legal situation of the minor perpetrator

2026

rozdział w monografii naukowej

polski

PL Badania opisane w artykule podejmują problematykę odpowiedzialności prawnej nieletniego sprawcy wypadku komunikacyjnego na tle obowiązujących regulacji prawa polskiego, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów Kodeksu karnego oraz ustawy z 9 czerwca 2022 roku o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Celem artykułu jest analiza modelu odpowiedzialności nieletnich sprawców wypadków komunikacyjnych w prawie polskim oraz ocena jego funkcjonalnych i aksjologicznych konsekwencji, w szczególności w kontekście relacji pomiędzy funkcją wychowawczą postępowania wobec nieletnich a potrzebą zapewnienia proporcjonalnej reakcji państwa i ochrony praw pokrzywdzonego. W artykule omówiono charakter tzw. odpowiedzialności karno-rodzinnej nieletnich, wskazując na jej represyjno-wychowawczy charakter oraz prymat celów wychowawczych i resocjalizacyjnych nad funkcją represyjną. Przedstawiono także rolę organów ścigania w inicjowaniu postępowania w sprawach nieletnich oraz katalog środków, jakie mogą zostać zastosowane wobec nieletniego sprawcy wypadku komunikacyjnego, w szczególności środków wychowawczych, leczniczych i wyjątkowo – poprawczych. Analiza uwzględnia również praktyczne problemy funkcjonowania modelu karno-rodzinnego, w tym kwestie proporcjonalności reakcji państwa, ograniczonej realizacji funkcji prewencyjnej oraz ochrony praw osoby pokrzywdzonej. Przeprowadzone rozważania prowadzą do wniosku, że model odpowiedzialności nieletnich sprawców wypadków komunikacyjnych, mimo swojej aksjologicznej spójności i oparcia na funkcji wychowawczej, ujawnia istotne napięcia funkcjonalne związane z ochroną interesów pokrzywdzonego oraz adekwatnością reakcji państwa na poważne naruszenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

53 - 68

Współczesne wyzwania bezpieczeństwa ruchu drogowego. Edukacja. Prawo. Innowacje technologiczne

20

20