Między wolnością a nienawiścią /wybrane aspekty prawnokarnych regulacji przestępstw z mowy nienawiści/
[ 1 ] Wydział Administracji i Bezpieczeństwa Narodowego, Akademia im. Jakuba z Paradyża | [ P ] pracownik
EN Between freedom and hate /Selected aspects of criminal law regulationof hate speech crimes/
2023
artykuł naukowy
polski
- prawo karne
- przestępstwa z mowy nienawiści
- mowa nienawiści
- hejt
- wolność słowa
- hate speech
- historia
- criminal law
- hate speech crimes
- hate speech
- hate
- freedom of speech
- history
PL W publikacji przedstawiono zjawisko mowy nienawiści w kontekście regulacji polskiego prawa karnego, które odnosi się głównie do kodeksowej przestępczości z nienawiści (ang. hate crime), w szczególności art. 119, 256, 257 Kodeksu karnego (dalej k.k.). Poprzedzono ją krótką charakterystyką ewolucji mowy nienawiści na ziemiach polskich, która prowadzi do analizy współczesnej sytuacji społeczno-politycznej w Polsce oraz oceny stanu prawnego. wokół toczącej się dyskusji publicznej poświęconej tej problematyce, w tym nieustannej obecności hate speech w przestrzeni publicznej. Przeprowadzone wywody o charakterze historycznym i społecznym prowadzą do omówienia przestępstw z mowy nienawiści wyodrębnionych przez polskiego ustawodawcę w art. 119, 256 i 257 k.k. W celu lepszego przybliżenia współczesnej penalizacji przestępstw z nienawiści autor sięga do historycznych regulacji obowiązujących na ziemiach polskich, które są niejako źródłami współczesnego ustawodawstwa w tej kwestii. Na gruncie doktryny i orzecznictwa omówione zostało współczesne obowiązywanie przepisów dotyczących przestępstw z mowy nienawiści. Uwagę czytelnika skupiono także na ewolucji współczesnej regulacji omawianych czynów karalnych w kontekście planowanych nowelizacji kodeksu karnego oraz zgłaszanych w tej kwestii projektów poselskich i obywatelskich. Analiza prawnokarnych aspektów przestępstw z mowy nienawiści prowadzi do wniosków dotyczących obecności w debacie publicznej różnorodnych form wypowiedzi z udziałem mowy nienawiści, konfliktu pomiędzy wolnością słowa (swobodą wypowiedzi), a mową nienawiści używaną w komunikacji przez polityków i zwykłych ludzi w strukturze demokratycznym państwa prawa oraz rolę i obowiązki ustawodawcy, który z pewną niekonsekwencją ingeruje w tę przestrzeń usiłując zapewnić społeczeństwo o potrzebie zmian w tym zakresie albo o jej braku. Stąd również pojawiają się różnorodne pomysły i projekty zmian prawa w tym zakresie, m.in. poprzez rozszerzenie zakresu penalizacji zachowań wskazanych w art. 119 k.k. motywowane potrzebą zwiększenia ochrony pokrzywdzonych.
2023
61 - 87
CC BY-NC (uznanie autorstwa - użycie niekomercyjne)
inne
ostateczna wersja opublikowana
08.2023
w momencie opublikowania
publiczny
70